Kansrijke trends voor de visserijsector in 2016

De consument van nu wil goed en uniek met een ‘gewoon’ tintje. Goede vis gewoon gekocht bij de visspecialist. Een gewoon vakantietripje in Nederland naar Spakenburg om de unieke sfeer in het stadje te bewonderen, vast te leggen en delen met vrienden. Culinair dineren met de voeten letterlijk in de vis, omdat het uniek is. Trends waar de visserijsector haar voordeel mee kan doen: omdat we gewoon altijd uniek zijn!

Visserscultuur snuiven

Op vakantie in eigen land. Omdat er nog zoveel te ontdekken valt. Zoals bijvoorbeeld de nostalgische vissersdorpjes met gezellige haventjes en verborgen steegjes. Waar de mensen elkaar kennen, voor hun deur op de stoep zitten en met elkaar praten in dialect waar een toerist niets van begrijpt maar toch laaiend enthousiast van wordt. Zo enthousiast, dat ze een foto van de twee oude vissers op het bankje maken en delen met al hun vrienden op Instagram. De toerist van nu wil cultuur snuiven, zich een van de dorpelingen voelen en leuke unieke hebbedingetjes kopen in een typisch lokaal winkeltje. En het liefst nog handgemaakt.

Dineren met de voeten in de vis

In een visafslag, aan boord van de kotter of in het dok van de scheepswerf. En het mag er best nog een beetje vies zijn, oud of ruiken naar de vis. Want dan smaakt dat visje op het bord ineens nog lekkerder. En men schuift het liefst aan tafel bij de visserman of de lokale gemeenschap. Eten wordt steeds meer een sociale aangelegenheid. Een levensstijl. Samen lekker eten, mooie verhalen delen op een bijzondere maar eigenlijk doodgewone plek.

Kleine lekkerbekken

Vis voor kids. Ze zijn de toekomst. Culinair, vers en gezond eten voor kinderen ga je steeds meer zien. Weg met de Olvarit en thuis aan de slag met de stoomoven. Ook restaurants besteden meer aandacht aan speciale kindermenu’s. Want kinderen mogen in het restaurant toch ook gewoon hetzelfde eten als papa en mama in plaats van altijd maar die frikandel met appelmoes? Geen fast food, maar good food. Zullen wij de nog niet-visetende-kinderen leren hoe lekker een gebakken scholletje is?

Écht vers

Inkopen doen we steeds meer online. Wel zo makkelijk. Maar onze verse vis halen we toch nog het liefst in de winkel, want van een plaatje op de computer kun je geen vis bestellen. Toch? En als het gewoon goed moet zijn, vers en (h)eerlijk, gaat de consument toch het liefst naar de visspecialist en laten we de supermarkt links liggen want we willen écht vers en écht bediend worden. Nog leuker is om een maaltje te halen op de verse vismarkt, in een foodhal of bij de visserman zelf aan de kade.

Vissige kunst

De consument van nu houdt van mooie dingen. Schoonheid. Iets waar aandacht aan besteed is. Mooi opgemaakte visschotels, verse vismaaltijden of salades in verschillende kleuren en met verschillende smaken. Een lust voor het oog én de maag. Naast schoonheid op het bord wordt ook de schoonheid van oude ambachten gewaardeerd en nieuw leven in geblazen door designers en kunstenaars voor unieke producten met een maritiem tintje.

Dit artikel is geplaatst in het vakblad Visserijnieuws – 29 januari 2016

2014-12-23 15.26.50

Advertenties

Kansrijke trends voor de visserijsector in 2015

De visconsument van 2014 was vooral op zoek naar vragen. Waarom worden de garnalen gepeld in Marokko en niet in Nederland? Wat is nu eigenlijk goede vis? Is het beter om kweekvis of wilde vis te eten? De visconsument van 2015 laat de ‘deskresearch’ achter zich en maakt zich klaar voor een ‘fieldresearch’ met vooral veel doen, proberen en ontdekken.  De visconsument anno nu laat zich niet meer leiden, maar kiest zelf. De trends voor 2015 ter inspiratie op een rijtje:

Alles of niets

Heerlijk die (dankzij visfileren.nl) zelf gefileerde kabeljauwfilets! Maar klopt het nu dat het visvlees in de wangen ook heel lekker is? En kan ik de vissenkop en graten gebruiken voor het trekken van bouillon? Schijnt dat de lever van de mul een delicatesse is, toch? Kies voor alles of niets. Het is namelijk zonde om voedsel weg te gooien. No Waste is het nieuwe duurzaam.

Eten is beleven

Eten is beleven. Beleven wordt gevoed door herinneringen of het moment zelf. Die ene dag in de haven toen je genoot van een gebakken visje met uitzicht op de kotters is een herinnering. Een fijne herinnering die wordt geassocieerd met vis eten. Visliefhebbers snakken naar het beleven van voedselcultuur. Dompel je fans onder in heel veel visserijcultuur tijdens een van de traditionele visserijfeesten of nodig ze uit aan boord en in de afslag. Maar zorg ten alle tijden dat het eten van vis een onderdeel is van de belevenis.

#vrijdagvisdag

We blijven ook in 2015 fanatiek kijken naar alle kookprogramma’s op televisie en foodtube. Vervolgens duiken we ook weer massaal de keuken in. Vergeet je mobiele telefoon niet, maak foto’s van je visgerecht en deel het met je vrienden en volgers op social media. Waarom? Omdat de persoonlijke recepten van jou, mij, de visserman en/of vissersvrouw hipper zijn dan de standaard visrecepten uit de traditionele kookboeken.

Van alle markten thuis

Wie heeft er tegenwoordig geen moestuin met eigen aardappelen, groente en fruit. Niet alles groeit in de achtertuin of in de kas op het balkon, dus koop je de vis op de markt. Op de boerenmarkt, verse vismarkt of foodcourt want daar koop je rechtstreeks in bij de producent, de boer en de visser. De meet-and-greet met de visser die de dag ervoor nog op zee was en jouw vis ving is gratis! Sta ook niet gek te kijken als iemand aardappelen uit zijn moestuin wil ruilen tegen een emmertje vis. De ruilhandel komt weer op gang.

Ik kies lokaal

Lokaal gaat voor welk keurmerk dan ook. Waarom? Omdat je weet waar het vandaan komt en je de lokale visspecialist en visser uit de buurt steunt. Het betekent dat de consument kiest voor vis uit de Noordzee gevangen door vissers uit de regio. Het betekent ook dat de consument genoegen neemt met de ‘vangst van de dag’ en ‘deze week geen vis omdat het slecht weer was op zee’.  Deze trend brengt mensen dichterbij elkaar en zorgt voor saamhorigheid. En deze saamhorigheid uit zich in trots op het eigen dorp, de eigen vissers en de eigen vis.

Deze column is geplaatst in het vakblad Visserijnieuws – 9 januari 2015

Zeeverse vismarkt Wieringen
Zeeverse vismarkt Wieringen

Wat de boer niet kent…

Ze zijn mooi en lief, maar ook erg lekker! Kinderen zijn realistisch. Vissen zijn dieren en dieren zijn leuk. En dieren eten we op mits ze een goed leven hebben gehad. Dat vinden de kinderen van nu. Deze logica van kinderen moet een eyeopener zijn voor volwassenen.

Zo zag ik laatst een televisieprogramma met een broer en zusje die samen voor een varken zorgden. Het varken zou als hij groot genoeg was geslacht worden. Het broertje vertelde dat sommige mensen het vlees van het varken dat ze zelf hebben grootgebracht liever niet eten. Ze eten wel het vlees van het varken dat ze niet kennen en dat verpakt is in een plastic doosje in de supermarkt. En dat vond hij maar raar. Deze jongen heeft gelijk. Het strookt in ieder geval niet met het gezegde ‘Wat de boer niet kent eet hij niet’. Wat je er ook uit op kan maken is dat de (volwassen) consument vervreemd is van zijn/haar voedsel. Gelukkig komen de aankomende generaties weer meer met de voeten in de klei of… met de handen in de vis! Hoe?

Zet een koelmeubel gevuld met scherfijs neer en presenteer daarop de ‘Nederlandse vangst’ tijdens visserijdagen, de Zeeënmarkt in Diergaarde Blijdorp, de Floriade, World Food Festival of ander evenement. Succes verzekerd. Het koelmeubel is sowieso een blikvanger en het meest gefotografeerde object van die dag. Er is een groep mensen die zich staan te verlekkeren boven de vis. Ook zijn er mensen die met een grote afstand langs de vis lopen en er vies naar kijken. Maar de leukste bezoekers komen net met hun neusjes boven het koelmeubel uit: kinderen. Ze gaan niet eerder weg voordat ze alle vissen hebben mogen aanraken, vasthouden en antwoord hebben op al hun vragen. Welke vis is dit? Waar leven ze? Wat eten ze? Hoe worden ze gevangen? Hoe smaakt deze vis?

Vragen die een antwoord verdienen. Antwoorden die we standaard moeten opnemen in onze voorlichting over vis en de visserij. De jeugd is een belangrijke communicatiedoelgroep. Daar horen ook de allerjongsten bij; peuters en kleuters. Als we willen dat zij graag vis eten moeten we ze vertellen waar hun eten vandaan komt en welke weg de vis aflegt vanaf de vangst tot op het bord. Want juist voor deze generatie die opgroeit met duurzaamheid gaat het gezegde wel weer op: ‘Wat de boer niet kent eet hij niet’.

Tijd voor een boek dacht ik. Een kinderboek voor peuters en kleuters waarin ze leren welke vissen er in de Noordzee leven. Echte vissen die realistisch getekend zijn. En misschien steken mama en papa er stiekem ook nog wat van op….

Kijk op www.visserijavonturen.nl

Geplaatst in het vakblad Visserijnieuws – nummer 34 – 22 augustus 2014

 

IMG_2230 (1)

Goerees liedje

Een liedje voor de Koning(in). Een aubade aan de Koning(in), dat heel Goeree zong op Koninginnedag en voortaan op Koningsdag. Een echt Goerees liedje, dus ook een beetje voor onszelf en alle andere dagen…

Wij zijn zo trots o-op o-ons Goedereede

Al op onze fijne eiland, omringd door de zee

Waar mensen en dieren graag wonen.

Kinderen spelen en stoeien er op los,

Met poppen, knikkers een hut in het bos.

Blijde gezichten, rode konen.

Hard blaast de wind de wolken vooruit,

Snel draait de molen, de vlag wappert uit;

’t Is Koningsdag. Goeree loopt nu uit!

Vissers en boeren, zij maakten Goeree groot,

In de vissershaven, daar ligt heel de grote vloot.

Om straks te gaan vissen op de Noordzee.

Ploeg en combine werken altijd maar door,

Rijk is de aarde, zij brengt zoveel voort;

Graan, piepers, juun, gladiolen en peeê.

Hard blaast de wind de wolken vooruit;

Snel draait de molen, de vlag wappert uit;

’t Is Koningsdag, Goeree loopt nu uit.

 

 

Vissector heeft geen make-up nodig

Duurzaam, eerlijk, gezond, verantwoord, authentiek, ambachtelijk etc. Het zijn allemaal trends. Trends vervullen een vraag en behoefte vanuit de markt. Dat maakt ze commercieel interessant. Daarom zie je ineens overal in de foodsector streekproducten ontstaan, boer Gijs op een pak melk en een etiket vol keurmerken en labels.

Het is bijna een trend óm de trends veelvuldig te noemen in artikelen, advertenties en op websites om een bedrijf, product of dienst aan te prijzen.

We doen er allemaal even hard en massaal aan mee. Zó hard en massaal dat eerlijk niet meer eerlijk is en authentiek niet meer authentiek is. Er zit als het ware een dikke laag make-up op. Want is iets ambachtelijk gebakken als het uit een fabriek komt? Heeft iets een authentieke smaak als het vol met E-nummers zit? Wat is nu eigenlijk een eerlijk product? En komt het verhaal van de visserman over als deze wordt verteld door een student van de kunstacademie in een Dol-Op-Schol promotieshirt?

De trends worden ook ingezet om van een dorp of gebied een toeristentrekpleister te maken. Met als resultaat een openluchtmuseum voor zowel de feestende Lloret de Mar vakantieganger als de toerist die graag in klederdracht en een blaasbalg op de foto gaat. Kortom: één grote kermisattractie. Gelukkig heeft de visserman, het product vis en de vissershaven geen dikke laag make-up nodig. Puur natuur, naturel en zonder dure woorden. Dan zijn we op ons mooist én ook nog eens trendy! Dat vindt ook de consument die ons visje eet en de toerist die de haven bezoekt.

Hoe we die toerist en consument naar de vissershaven en aan de vis krijgen? Wij hebben een heel krachtig nog onbenut marketinginstrument in handen: Visserslatijn en ’t Leugenbankje. Dat is misschien niet altijd even eerlijk, maar wel authentiek!

Geplaatst in het vakblad Visserijnieuws – 16 augustus – nummer 33

Leugenbankje op Urk - foto gemaakt door Anja Keuter
Leugenbankje op Urk – foto gemaakt door Anja Keuter

Zeven trekken op een dag

Zeven trekken op een dag. Of meer. Met korte momenten voor jezelf van soms een paar uur, een uur of een kwartier. Die breng je slapend door in de kooi, etend boven de gootsteen in de kombuis of lezend in de stuurhut. Wetende dat je straks weer ‘aan de bak’ mag. Het is hard werken voor een visserman. Ik ben in de leer. Niet als visserman, niet in de kooi, kombuis of stuurhut. Maar gewoon thuis. Als kersverse moeder word ik getraind om het werkritme van ‘zeven trekken op een dag’ onder de knie te krijgen. Ervaringsdeskundige en mental coach is mijn man Cornelis. Het ritme wordt bepaald door de schipper. En die ligt in de wieg…

Image
Deze toepasselijke illustratie ontving ik van Jan van de Voort van het Visserijmuseum Vlaardingen ter felicitatie met de geboorte van onze zoon Walter.
De illustratie komt uit het vakbondsblad Ons Bestek. Orgaan van de Centrale van Zeevarenden ter Koopvaardij en Visserij 7(1962)

Visserijbeleving

Zien, horen, ruiken , proeven en voelen. Onze zintuigen staan op scherp in een maatschappij waarin beleven misschien nog wel belangrijker is dan het product en de kwaliteit. De kalkoen op tafel tijdens de feestdagen smaakt beter als we hem eten met de familie, de kaarsjes aan en het buiten lekker koud is. Zo beleven wij Kerst het liefst. In de politiek is het niet anders. Kiezen we voor het charisma, uiterlijk, voorkomen en het feit dat hij of zij zo lekker gewoon is gebleven en foldertjes uitdeelt in woonwijken of kiezen we voor de feitelijke inhoud, ervaring en kennis?

Beleven is een ervaring, perceptie, interpretatie. Een continu interactief proces. Bij betekenisvolle belevenissen gebruiken we onze zintuigen terwijl we iets ondergaan. We worden positief of negatief geprikkeld en dat leidt tot bepaalde emoties. Met als positief resultaat dat iets betekenisvol is in de vorm van waardering, herhalingsbereidheid en bereidheid om de belevenis met anderen te delen.

Eten is één en al beleven! De zintuigen staan op scherp. De vergeten groenten op je bord, geoogst in de moestuin of stadstuin, een lokaal gebrouwen biertje, wild geschoten door een jager uit het dorp en verse vis van onze eigen vloot. Producten met een herkomst en verhaal zijn een beleving op zich. De consument zoekt ze. De juiste balans tussen alle zintuigen zorgt voor een positieve beleving. Dus naast het product is ook de uitstraling van de locatie waar je iets eet of koopt van belang. Dat is wat je ziet. Maar ook het verhaal dat je hoort van de visboer of gastvrouw aan je tafel en hetgeen je ruikt zijn belangrijk en moeten overeenkomen met óf de verwachting overtreffen.

Iedere schakel in keten kan het product vis toegevoegde waarde geven met een snufje beleving. Een voorbeeld: Een visser verkoopt geen poon. Een visser verkoopt poon van de GO1 gevangen op de Noordzee met de vistechniek flyshoot. De handelaar verkoopt deze poon door en voegt daar aan toe in zijn verkoopverhaal dat het Hollandse vis is, gevangen in het seizoen en vanochtend is gekocht op de visafslag in Scheveningen etc. Een verhaal!

Onze visserijsector is één en al beleving, gecreëerd door de mensen in de sector. Een oer-Hollandse sector vol authenticiteit, ambacht en tradities die nog bestaat omdat er altijd met volharding wordt gewerkt aan modernisering. De volgende stap is om deze visserijbeleving uit te dragen en communiceren. Een stap die we bewust en onbewust vanuit onze passie en trots elke dag in het klein uitvoeren, want we laten anderen maar al te graag deelgenoot worden van onze sector. We laten iets zien, horen, ruiken, proeven en voelen. De vijf zintuigen die we vanaf nu als graadmeter inzetten voor iedere gewenste visserijbeleving. Hét evenement wat mij betreft glansrijk door de ‘visserijbeleving- checklist’ komt zijn de traditionele visserij- en vlaggetjesdagen die door heel Nederland worden georganiseerd. Een oude traditie die voldoet aan de laatste trends. Trends waarmee alle zintuigen én de verkoop geprikkeld worden. En als sector beleven we er ook zelf plezier aan. Dus als het gaat over een positief resultaat in de vorm van herhalingsbereidheid zeg ik namens de consument, bezoeker, visliefhebber en mezelf: ‘Dit jaar weer!’

Ook geplaatst in het vakblad Visserijnieuws – 25 januari 2013  www.visserijnieuws.nl

Vlaggetjesdag Stellendam 2011
Vlaggetjesdag Stellendam 2011

Interne communicatie

We doen het allemaal en de hele dag door. Ieder uur, iedere minuut en iedere seconde. Verbaal en non-verbaal. Bewust en onbewust. Communiceren. Het is een informatie uitwisselingsproces waarbij een zender via een communicatiecode zoals taal, spraak, geluid of lichaamstaal een boodschap zendt naar de ontvanger. Die op zijn beurt de boodschap decodeert ofwel verwerkt.

Communicatie is niet iets van de laatste tijd. Het rooksignaal dat indianen maakten is een vorm van telecommunicatie. Troubadours die al rondreizend van dorp naar dorp liederen zongen met een politieke boodschap. En het naar ‘huis roepen’ vanaf zee. Allemaal communicatie. En nu in de 21e eeuw? Nu communiceren we wat af met elkaar via internet, E-mail, Skype, SMS, WhatsApp, Twitter, Facebook en in de Cloud!

In de visserijsector wordt ook veel gecommuniceerd óver het communiceren. Er wordt al snel geroepen dat communicatie de sleutel tot succes is of de oorzaak van falen.

De communicatie moet beter en we moeten meer communiceren met de consument, zijn denk ik bekende uitspraken op vergaderingen en bijeenkomsten. Uitspraken van een sector die heel erg graag haar mooie verhaal vertelt aan de visliefhebber, consument en burger. En deze consument wil overspoelen met ‘ons’ verhaal. Een eenduidig verhaal van en uit de sector. Maar daarvoor moeten we een stapje terug. Naar de basis. We vergeten iets. Want ken jij het verhaal van de sector? En ben je er zeker van dat je collega’s hetzelfde verhaal kennen en vertellen?

Dat ‘iets’ waar het belang niet altijd van wordt ingezien is interne communicatie. Folders, promotiemateriaal en reclamecampagnes worden uitgewerkt in communicatieplannen. Gek genoeg is dit voor een intern communicatievraagstuk niet altijd vanzelfsprekend. Een goede interne communicatie is de basis van en draagt bij aan een goede externe communicatie voor een sterk imago. Een sterk imago berust op een sterke identiteit. En identiteit komt van binnen, vanuit de sector. Niet alleen van het product vis of de schepen, maar juist van de vissers, handelaren en mensen werkzaam in en voor de visserijsector.

Gewenste veranderingen in de sector zoals meer samenwerking, ketenverkorting, nieuwe en aangepaste vistechnieken en andere innovaties zijn tot stand gekomen dankzij interne communicatie. Tijdens vergaderingen, bijeenkomsten, scholing voor en van visserijverenigingen, Kenniskringen Visserij, Productschap Vis, Blue Ports, ProSea Kadergroep Visketen, Jongerennetwerk Visserij etc. De momenten samen en het contact met elkaar zijn kostbaar. Zeker die met de handel en de schakels verder in de visketen. Misschien wel de belangrijkste ontvangers in het informatie uitwisselingsproces waarin de visser de zender is. Omdat dit de route is waarin interne communicatie effectief, efficiënt en direct bijdraagt aan de communicatie naar de visliefhebber, consument en burger. De handel heeft korte lijnen naar de eindafnemer, staat in direct contact met de kok, visdetaillist, retailer etc. Zoals onze vis haar weg vindt door de keten via verschillende schakels, zo moet ook het verhaal achter de vis mee verkocht worden.

Het verhaal van de visser, kan zo het verhaal van de handelaar worden en uiteindelijk ‘ons’ verhaal. Het eenduidige verhaal van de sector dat de consument ontvangt, verwerkt en proeft met alle zintuigen!

 

 

 

Vrijdag

Op vrijdag, de mooiste dag van de week, een eerste bericht plaatsen op mijn blog. Voor de meeste mensen de mooiste dag omdat het bijna weekend en tijd voor de personeelsborrel is, maar in de visserij heeft de vrijdag een heel andere invulling. Een dag vol bedrijvigheid die al begint in de nacht van donderdag op vrijdag. Iedere week weer.

De meeste vissersschepen varen in de loop van donderdagnacht naar hun thuishaven. Voor de mannen aan boord zit er een week hard werken en vis vangen op. De haven is verlicht met allemaal kleine lichtjes. Lichtjes van de kotters. Al tientallen keren gezien, maar blijft schitterend. Daarom ga ik altijd graag kijken. Het liefst zo vroeg mogelijk.

De schepen worden gelost. De medewerkers van de visafslag rijden in alle vroegte op heftrucks om de kisten vis naar de gekoelde schouwruimte te verplaatsen. In de schouwruimte kom je de handelaren tegen. Kritisch, goed gehumeurd en altijd in voor een praatje. Praatjes maken doen deze mannen graag. Net als vissers. Zo hoor en weet je alles. Kadepraatjes worden ze wel genoemd en dan heb ik genoeg gezegd.

De besomming, de totaalprijs die de vis oplevert voor een schip, kan een visserman een goed weekend bezorgen maar als het tegenvalt, zal hij het weekend met kopzorgen ingaan.Vissers kijken altijd vooruit: een nieuwe week met nieuwe kansen.

Ook de vissersvrouwen tellen af naar vrijdag! Hun man is veilig thuis en kan weer een weekend in de watten gelegd worden.